Zum Inhalt springen

Mit „Ausgezeichnet“ bewertet | Rezensionen lesen

Als 'Uitstekend' beoordeeld  ⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

Black Friday 20% OFF 

Der ScKIN Club: Jetzt beitreten + 25 Punkte

Bestellung vor 12:00 Uhr, Lieferung am nächsten Werktag*

Kostenloser Versand ab 50 EUR (NL)

Een halve avocado en olijfolie in een stenen schaal op een kale tafel

Wanneer neem je omega 3 in: wat er na het innemen in je lichaam gebeurt

◷ 6 min leestijd

Wanneer kun je omega 3 het beste innemen? Die vraag krijg ik vaak, en meestal met een bepaalde verwachting erachter: dat er één gouden moment op de dag is waarop het ineens veel beter werkt. Dat is het niet helemaal. Maar er is wél een voorwaarde die het verschil maakt tussen een flink deel van wat je neemt en een klein deel, en die voorwaarde heeft niets met de klok te maken.

Om dat te kunnen uitleggen, wil ik je eerst meenemen door de route die deze vetzuren afleggen zodra je ze doorslikt. Vanuit mijn achtergrond in de orthomoleculaire geneeskunde en de kPNI leg ik liever de route uit dan een regel voor te schrijven, want zodra je de route ziet, snap je vanzelf wat er wel en niet uitmaakt.

Vet gaat een andere weg dan de rest

Hier begint het, en dit is het stuk dat de meeste mensen verrast. Vrijwel alles wat je eet en opneemt, gaat vanuit je dunne darm rechtstreeks met het bloed naar je lever. Suikers, aminozuren, de meeste vitaminen: allemaal eerst langs de lever, die alles sorteert en bewerkt.

Vetten doen dat niet. Die nemen een andere route. Ze worden in je darmwand verpakt in kleine transportdeeltjes, chylomicronen heten die, en die zijn te groot om zomaar in een bloedvaatje te stappen. Ze gaan daarom eerst het lymfestelsel in, reizen daar doorheen, en komen pas verderop ter hoogte van je sleutelbeen in je bloedbaan terecht.

Pas daarna komen ze bij je weefsels. Een deel gaat naar je lever, een deel naar je vetweefsel, een deel naar je spieren. En een deel wordt uiteindelijk ingebouwd in de wanden van je cellen, want dat is waar EPA en DHA hun werk doen.

Je ziet nu al waarom dit geen kwestie is van een paar minuten. Deze route duurt uren, en het inbouwen in celwanden duurt daarna nog weken tot maanden.

Waarom vet in je maaltijd de hele sleutel is

Terug naar het begin van die route, want daar zit de voorwaarde. Vet is niet oplosbaar in water, en de inhoud van je darm is waterig. Olie en water mengen niet, dat weet je uit je eigen keuken. Je lichaam moet die olie dus eerst in piepkleine druppeltjes verdelen voordat er iets mee kan gebeuren.

Daarvoor heb je gal nodig. Gal wordt in je lever gemaakt, opgeslagen in je galblaas, en vanuit daar in je dunne darm losgelaten. Gal werkt als een afwasmiddel: het breekt grote vetdruppels op in heel kleine, zodat de vetsplitsende enzymen uit je alvleesklier erbij kunnen.

En nu komt het. Je galblaas laat niet de hele dag door gal los. Hij knijpt zich leeg op het moment dat er vet in je darm aankomt. Geen vet, nauwelijks gal. Dat is precies waarom het zoveel uitmaakt of je een vetoplosbare stof bij een maaltijd neemt of op een lege maag.

Neem je omega 3 bij een kop koffie om half acht, dan is er geen aanleiding voor je galblaas om in actie te komen. Die olie komt dan in een waterige omgeving terecht zonder dat er iets is wat hem in kleine druppels verdeelt. Een deel wordt dan alsnog opgenomen, maar veel minder dan wanneer er wel vet bij zat.

Dit geldt voor de hele vetoplosbare familie

Wat ik hier graag bij vertel: dit is geen bijzonderheid van omega 3. Het geldt voor alles wat vetoplosbaar is. De vitaminen A, D, E en K volgen precies dezelfde route en hebben precies dezelfde voorwaarde.

Dat is ook meteen een praktisch voordeel. Heb je meerdere vetoplosbare dingen die je gebruikt, dan kun je die gewoon bij dezelfde maaltijd nemen. Eén moment met vet erin bedient ze allemaal.

Waarom oprispingen vooral iets over de olie zeggen

Dan het onderwerp dat mensen het vaakst noemt als reden om te stoppen: oprispingen en die vissmaak die later op de dag terugkomt. Daar spelen twee dingen.

Het eerste is het moment. Op een lege maag blijft een softgel langer rondgaan in een maag die verder niets te doen heeft. Komt er een maaltijd overheen, dan gaat alles samen in één beweging door.

Het tweede, en dat is eigenlijk belangrijker, is de staat van de olie zelf. Visolie is gevoelig voor zuurstof, licht en warmte. Een olie die al wat is geoxideerd ruikt scherp en ranzig, en die smaak komt terug. Een verse olie ruikt naar vis maar helder, en geeft dat vrijwel niet.

Je kunt dat zelf testen, en dat is een aardige proef. Prik een capsule open boven een glas water, kijk naar de kleur en ruik eraan. Zuivere olie is licht van kleur, bijna doorschijnend, en ruikt fris. Geoxideerde olie is donkerder geel en daar wil je je neus niet lang boven houden. Heb je twee merken in huis, zet ze dan naast elkaar; het verschil is vaak verbluffend.

Hoe lang het duurt voordat er iets gebeurt

Nog even terug naar die tijdlijn, want die zet het hele onderwerp in perspectief. Na een maaltijd is je opname binnen een paar uur op zijn hoogst, en daarna zijn die vetzuren beschikbaar in je bloed. Tot zover gaat het snel.

Daarna begint het trage deel. Je lichaam bouwt EPA en DHA in in de wanden van je cellen, en dat gebeurt geleidelijk, naarmate cellen zich vernieuwen. Rode bloedcellen gaan ongeveer vier maanden mee, huidcellen een paar weken, andere weefsels weer langer. De samenstelling van je celwanden verandert dus in de orde van weken tot maanden.

Dat is precies waarom ik zo weinig waarde hecht aan het exacte tijdstip. Je bent niet bezig met een stof die vandaag iets doet en morgen weer weg is. Je bent bezig met het langzaam veranderen van bouwmateriaal, en dan is wat je over drie maanden gemiddeld hebt gedaan oneindig veel belangrijker dan of het half acht of half zeven was.

Dus: maakt het tijdstip uit?

Het eerlijke antwoord is: veel minder dan de maaltijd. Of je het nu bij je lunch of bij je avondeten neemt, voor de opname maakt dat weinig uit, zolang er maar vet bij zit. Er is geen bewijs dat deze vetzuren in de ochtend iets anders doen dan in de avond.

Wat wel uitmaakt, is of je het volhoudt. En daar is een vast tijdstip juist heel nuttig voor, niet omdat je lichaam dat nodig heeft, maar omdat jij dat nodig hebt. Een vast moment aan een bestaande gewoonte hangen is de enige betrouwbare manier om iets maanden achter elkaar te doen.

In het volgende artikel ga ik daar concreet op in: welke maaltijd zich in de praktijk het beste leent, waar je op moet letten bij een licht ontbijt, en wat je doet als je een hogere hoeveelheid gebruikt.

Dit is deel 1 van een reeks van 4. In het laatste deel, Wanneer neem je omega 3 in: waar je op let bij een brede basis, lees je welke producten hierbij passen.

Lees ook

Vorherigen Post Nächster Beitrag